انواع آزمون استعداد و هوش و شخصیت

انواع آزمون استعداد یابی
  • من در چه زمینه‌ای استعداد دارم؟
  • استعداد فرزند من در چیست؟
  • چطور می‌توانم استعدادهایم را کشف کنم؟
  • انواع آزمون استعداد کدام است؟

حتما سوالاتی از این دست برای شما هم پیش آمده است که در حال مطالعه این مطلب هستید. در این مطلب قصد داریم کمی بیشتر در مورد هوش و استعداد و شخصیت بخوانیم و انواع آزمون های استعداد یابی ، هوش و شخصیت را که تا به حال ابداع شده‌اند معرفی کنیم. شما می‌توانید از طریق دکمه‌ها به انواع تست‌ استعداد یابی آنلاین دسترسی پیدا کنید.

راه‌های مختلفی برای کشف انواع استعداد وجود دارد. همیشه نیازی به انجام انواع تست‌ استعداد یابی و روانشناسی نیست. اما یکی از بهترین و ساده‌ترین راه‌های کشف استعدادها استفاده از انواع آزمون‌ های استعدادیابی است.

در طی سالیان روانشناسان بزرگی به این فکر کردند که استعدادهای انسان را چگونه می‌توان کشف کرد. و هر کدام از آنها از دیدگاه متفاوتی به انسان و توانمندی‌های او نگاه کردند. نتیجه سال‌ها تلاش و بررسی بسیاری از آن‌ها به شکل انواع آزمون‌ استعداد درآمد. افرادی مثل جانسون اوکانر، دون. کلیفتون و… سعی کردند که از طریق انواع آزمون‌ های استعداد یابی میزان استعداد هر شخص را در زمینه‌های مختلف بسنجند.

هوش و استعداد و شخصیت

هوش و استعداد و شخصیت سه مفهوم انتزاعی هستند که با اینکه تعاریف متفاوتی دارند، کاملا و دقیقا قابل تفکیک نیستند. اما می‌توان آنها را با استفاده از انواع آزمون هوش و استعداد تشخیص داد.

  • اکثر ما هوش را توانایی درک مفاهیم و سرعت در عملکرد و یادگیری می‌دانیم. از کسی که او را باهوش می‌نامیم انتظار موفقیت تحصیلی و کاری بالایی داریم. در واقع هوش مفهوم کلی‌تری نسبت به استعداد برای ما دارد.
    اگر می‌خواهید بدانید تاثیر ژنتیک و محیط بر هوش به چه صورت است پیشنهاد می‌کنم این مطلب را بخوانید.
  • اما استعداد به معنای توانایی یادگیری یک مهارت با صرف انرژی و زمان کمتری است. همه ما همکلاسی‌هایی داشته‌ایم که هیچ نیازی به تمرین نقاشی و یا برای مثال نقشه کشی نداشته‌اند. آنها خیلی سر‌یع‌تر از ما می‌توانستند تنها با حضور در کلاس برای امتحان آماده باشند.
    در این مطلب سه راه برای کشف استعداد معرفی شده است. مطالعه آن را به شما پیشنهاد می‌کنم.
  • و ما شخصیت را مجموعه‌ای از رفتارها و نوع تفکر افراد می‌دانیم.
    اما همان‌طور که می‌بینید این سه مفهوم بدون تاثیر روی یکدیگر نیستند. به همین دلیل است که بسیاری از انواع تست استعدادیابی مولفه‌هایی را می‌سنجند که در برخی دیگر از تست‌ها به عنوان مولفه‌های هوش و یا شخصیت شناخته می‌شوند.

برای مطالعه مطالب بیشتر در مورد انواع هوش و استعداد بر روی این لینک کلیک کنید.

انواع آزمون استعداد و هوش و شخصیت

انواع تست‌ های استعداد یابی را می‌توانیم به ۴ دسته زیر تقسیم کنیم:

  1. تست‌های کلامی و عددی متداول‌ترین انواع تست استعدادیابی هستند. انواع آزمون‌های استعداد کلامی، توانایی در تفکر سازنده و درک مفاهیم ارائه شده از طریق کلمات را می‌سنجد.
    استدلال عددی درک شما را از حساب آزمایش می‌کند و از شما سوالاتی بر مبنای واقعیت می‌پرسد.

  2. تست‌های خلاقانه و استراتژیک اغلب توانایی افراد برای تفکر خلاق و حل مشکلات را ارزیابی می‌کند. استعداد استراتژیک معیار اصلی کارفرمایان برای استخدام نقش‌های مدیریتی است. انواع تست استعداد تحلیلی در این دسته قرار می‌گیرند.

  3. تست‌های فنی این تست‌ها مهارت‌های مختلفی را ارزیابی می‌کنند. برای مثال سنجش استعداد مکانیکی؛ که به معنای توانایی استفاده از اصول مکانیکی برای حل مشکلات است. علاوه بر این مورد سنجش استعداد درک فضایی و تجسم تصاویر دو بعدی به عنوان اجسام سه بعدی، توانایی شناسایی منطق پشت الگوها و در نتیجه پیشنهاد راه‌حل‌های موثر نیز در این دسته قرار می‌گیرند.

  4. تست‌های شخصیت تا حدودی می‌توانند رفتار و نوع تعامل با دیگران را نشان دهند. به همین دلیل برخی از کارفرمایان برای استخدام افراد به دنبال ویژگی‌های شخصیتی خاصی هستند. این آزمون‌ها می‌توانند نحوه واکنش هر کس را در موقعیت‌های مختلف ارزیابی کند.
    در این آزمون‌ها برای اطمینان از صادق بودن گاهی یک مفهوم را در قالب چندین سوال از شما می‌پرسند.
    این ترفند در اکثر انواع آزمون های توانایی به کار می‌رود.

در طول تاریخ روانشناسان و محققان زیادی سعی کردند که انواع هوش و استعداد را کشف و بررسی کنند. و راه‌‌هایی برای یافتن استعداد در انسان‌های مختلف پیدا کنند. نتیجه سنجش استعداد با استفاده از روانشناسی به ابداع انواع آزمون‌ های استعدادیابی و تست‌های سنجش هوش منجر شد.
در ادامه انواع تست‌هایی را که برای سنجش این سه مورد، مورد استفاده قرار می‌گیرند، به ترتیب قرار داده‌ایم.
به این تست‌ها آزمون‌ آزمایشی هوش و استعداد نیز می‌گویند. اکثر تست ‌های معرفی شده در ادامه را می‌توانید به عنوان تست استعداد یابی آنلاین انجام دهید.

انواع آزمون های هوش و استعداد
آزمون هوش و استعداد

۱- آزمون هوش استنفورد بینه

یکی از اولین و اصلی‌ترین آزمون‌های سنجش هوش، آزمون هوش استنفورد بینه است. این آزمون یکی از محبوب‌ترین تست‌های ضریب هوشی است که میزان IQ را به خصوص در کودکان می‌سنجد.
از این آزمون برای سنجش توانایی‌های ادراکی زیر استفاده می‌شود.

  • پردازش دیداری _ فضایی
  • استدلال کمی
  • استدلال سیال
  • دانش
  • حافظه کاری

برای انجام این تست کافی است به یک روانشناس یا یکی از مراکز روانشناسی مراجعه کنید. بسیاری از مراکز می‌توانند این تست را برای شما انجام دهند.

۲- مقیاس هوشی وکسلر

این مقیاس هوش که توسط دیوید وکسلر طراحی شده است، سه بخش زیر را شامل می‌شود.

  • مقیاس هوشی وکسلر بزرگسالان (WAIS)
  • مقیاس هوشی وکسلر برای کودکان (WISC)
  • مقیاس هوشی وکسلر برای کودکان پیش دبستانی

هر کدام از این آزمون‌ها شامل چندین آزمون فرعی می‌باشند. بعضی از آزمون‌ها کلامی و بعضی عملی هستند. طبق نظریه وکسلر هوش ممکن است به هر یک از حالات هوش اجتماعی، انتزاعی، عملی و کلامی در هر کس نمود پیدا کند.
در آزمون‌های فرعی وکسلر از اطلاعات عمومی، حافظه عددی، گنجینه لغات، ریاضیات، درک و فهم و… سوالاتی پرسیده می‌شود و به هر مورد امتیازی تعلق می‌گیرد. علاوه بر این موارد آزمون‌های فرعی دیگری نیز در این مقیاس وجود دارند که برای مثال میزان انعطاف‌پذیری ذهنی و سرعت پردازش اطلاعات را می‌سنجند.

۳- تست هوش ریون

تست هوش ریون که آن را ماتریس‌های پیش‌رونده ریون نیز می‌نامند یک آزمون ۶۰ سوالی است. که هر سوال شامل ۶ الی ۸ گزینه است. این تست انواع مختلفی دارد و به طور کلی هوش را می‌سنجد. در واقع اجزا و انواع هوش را مورد بررسی قرار نمی‌دهد. ریون رنگی برای کودکان ۵ تا ۹ سال و ریون سیاه سفید برای سن ۱۰ سال به بالا طراحی شده است.

با استفاده از دکمه زیر می‌توانید بیشتر درباره‌ تست هوش ریون مطالعه کنید و همچنین این تست را به صورت رایگان انجام دهید:

۴- تست هوش کتل

در این نوع تست هوش برای محاسبه IQ سعی شده است که از تاثیر عوامل فرهنگی بر روی نتیجه آزمون به شدت جلوگیری شود.
این تست در سه سطح و مقیاس قابل اندازه‌گیری است. و اینکه هر فرد باید در کدام مقیاس از آزمون شرکت کند بستگی به میزان سن و توانایی‌های فردی او دارد.

دکتر کتل انواع هوش را به دو دسته کلی هوش کریستالی و هوش مایع تقسیم‌بندی می‌کند.

  • هوش کریستالی ناشی از تجربه فردی و حافظه کلامی است.
    یعنی همان هوشی که در مدرسه به کسب نمرات عالی کمک می‌کند.
  • اما هوش مایع ناشی از توانایی‌های بیولوژیکی هستند.
    در آزمون کتل از طریق بررسی سرعت استدلال و درک فضایی هوش مایع اندازه‌گیری می‌شود.

۵- آزمون آلفا و بتا

این دو آزمون اولین بار در جنگ جهانی اول برای شناسایی سربازانی که توانایی رهبری و انجام کارهای خاص را داشتند، استفاده شد. آزمون آلفا هوش کلامی و آزمون بتا هوش غیر کلامی را مورد سنجش قرار می‌دهد.

  • سوالات آزمون آلفا از لغات، کلمات مترادف و متضاد تشکیل می‌شود. علاوه بر این، در این آزمون از درک سری‌های عددی و محاسبات نیز سوالاتی وجود دارد. در زمان جنگ جهانی از این آزمون برای سنجش هوش سربازانی که دارای سواد بودند استفاده می‌شد.
  • آزمون بتا که یک آزمون غیر کلامی است با استفاده از تصاویر، مازها، رمزنویسی و… به سنجش هوش افراد بدون سواد و کودکان کمک می‌کند.

تا به اینجا ۵ نوع تست هوش معرفی شد. حال به سراغ تست هوش چندگانه گاردنرمی‌رویم. گاردنر هوش را به انواع مختلفی دسته‌بندی کرد. به همین دلیل می‌توان گفت که نسبت به موارد گفته شده تا به اینجا بیشتر شبیه به انواع آزمون استعداد است.

انواع تست های استعداد یابی
سنجش استعداد با استفاده از روانشناسی

۶- تست هوش چندگانه گاردنر

 در واقع این تست به سنجش میزان ۸ نوع هوش می‌پردازد. که این ۸ نوع هوش به صورت زیر می‌باشند. که البته در ابتدا ۷ مورد بوده و سپس ۲ مورد آخر به آنها اضافه شد.

  1. هوش زبانی کلامی (زبان‌شناسی و کلمات)
  2. هوش منطقی ریاضی (منطق ریاضی و اعداد)
  3. هوش موسیقیایی (درک ریتم، آهنگ و صداها)
  4. هوش بدنی جنبشی (هماهنگی و کنترل حرکت اعضای بدن)
  5. هوش تصویری فضایی (درک تصاویر و فضاها)
  6. هوش بین فردی (درک احساسات دیگران)
  7. هوش درون فردی (خودآگاهی و درک احساسات خود)
  8. هوش هستی گرا یا هوش وجودی (درک چرایی وجود خود، جهان و خدا)
  9. هوش اخلاقی (درک قواعد اخلاقی، انسانیت و ارزش زندگی)

شما می‌توانید با کلیک بر دکمه زیر بیشتر در مورد تست هوش گاردنر بخوانید. همچنین به صورت رایگان تست هوش گاردنر را انجام دهید.

۷- تست استعدادیابی کلیفتون

یکی از اصلی‌ترین انواع آزمون های استعدادیابی، استعدادیابی کلیفتون است. دونالد کلیفتون به این پی برده بود که ۳۴ استعداد اصلی وجود دارند که تمامی افراد حداقل در ۵ مورد آنها نابغه هستند.
با شناخت ۳۴ تم توانمندی کلیفتون علاوه بر این که می‌توان درک درستی از استعدادهای خود پیدا کرد؛ می‌توان دلیل رفتار خانواده، دوستان و همکاران خود را فهمید. و البته دیگران را بیشتر و بهتر درک کرد.

پس این نظریه علاوه بر اینکه یک نوع تست استعداد یابی است، می‌تواند به تعامل بهتر ما با دیگران منجر شود. در این زمینه و برای معرفی ۳۴ استعداد و کاربردهایشان می‌توانید کتاب ۵ نقطه قوت برتر خود را بشناسید را مطالعه کنید. اگر به کتاب دسترسی ندارید می‌توانید برای مطالعه‌ی این ۳۴ تم استعداد و انجام رایگان تست کلیفتون (گالوپ) روی دکمه زیر کلیک کنید.

۸- تست استعدادیابی جانسون اوکانر

نمی‌شود انواع آزمون استعداد یابی را نام برد و استعدادیابی به روش جانسون اوکانر را فراموش کرد. جانسون اوکانر در ابتدا ۱۲ نوع استعداد را در نظریه خود بررسی کرد. بعدها موسسه استعدادیابی جانسون اوکانر ۲ مورد دیگر را نیز به آنها اضافه کرد. به کمک نتایج حاصل از این تست، می‌توان به این موضوع پی برد که شخص در چه زمینه‌هایی بیشتر استعداد و قابلیت دارد که این به فرد در انتخاب شغل مناسبش کمک می‌کند. این ۱۴ مورد به شرح زیر هستند:

  1. تجسم سازه (structural visualization)
  2. استدلال استقرایی (Inductive Reasoning)
  3. ایده‌پردازی (Ideaphoria)
  4. سرعت بالا درک بصری (Graphoria)
  5. استدلال تحلیلی (Analytical Reasoning)
  6. توانایی‌های عددی(The Numerical Aptitudes)
  7. استعداد شنیداری (Auditory Aptitudes)
  8. سیلوگرام (Silograms)
  9. حافظه طراحی و مشاهده (Memory for Design & Observation)
  10. استعداد تشخیص و ادراک رنگ (Color Discrimination & Color Perception)
  11. طراحی بصری (Visual Designs)
  12. مهارت کار با دست و ابزار (The Dexterity Aptitudes)
  13. استعداد آینده‌نگری (Foresight)
  14. استعداد ترکیب کلمات (Word Association)

با کلیک بر روی دکمه زیر می‌توانید اطلاعات بیشتری در مورد هر یک از این استعدادها بدست آورید. البته شیوه سنجش هر کدام نیز توضیح داده شده است.

تا به اینجا با انواع آزمون استعداد یابی و تست هوش آشنا شدید. در ادامه ۴ آزمون دیگر معرفی می‌شوند، که بیشتر از استعداد می‌توان گفت به تحلیل شخصیت می‌پردازند.

انواع آزمون استعداد یابی

۹- تست رغبت‌سنجی هالند

تست رغبت سنجی هالند بیشتر برای تعیین رشته تحصیلی و شغل مناسب کاربرد دارد. این تست بیش از ۲۰۰ سوال دارد. نتیجه این تست شامل ۶ تیپ شخصیتی می‌شود. و در نهایت به شما گفته می‌شود که در هر کدام از ۶ مورد چقدر مستعد هستید.
این شش مورد به شرح زیر می‌باشند:

  1. مدیر و جسور
  2. اجتماعی
  3. جستجوگر و تحلیل‌گر
  4. هنری
  5. قاعده‌مند و قراردادی
  6. عملگرا

بعد از انجام این تست می‌توانید با مشاوران شغلی ارتباط گرفته و از آنها برای تحلیل تست خود کمک بگیرید.
 برای کسب اطلاعات بیشتر و یافتن منابعی که این تست را به صورت آنلاین انجام می‌دهند روی دکمه زیر کلیک کنید:

۱۰- تست دیسک

تست دیسک نوعی تیپ‌بندی رفتاری است. از نتایج آن می‌توان در توسعه فردی، خانوادگی و حتی شغلی استفاده کرد. نتیجه تست دیسک تعیین‌کننده یکی از چهار مورد زیر است. به این صورت که شخصیت غالب هرکس یکی از این ۴ مورد است.

  1. تسلط گرا
  2. ترغیب کننده
  3. ثبات گرا
  4. وظیفه گرا

این تست ۴۸ سوال دارد و پاسخ دادن به آن حدود ۲۰ دقیقه زمان می‌برد.
شما می‌توانید برای مطالعه دقیق‌تر در مورد تست دیسک و انجام آن روی دکمه زیر کلیک کنید:

۱۱- تست ۵ عاملی نئو

تست ۵ عاملی نئو یکی از تست‌های شخصیت‌شناسی است. این تست بر پایه مدل ۵ عاملی شخصیت تنظیم شده است. کاربرد نتایج حاصل از این تست در تمامی زمینه‌های فردی، شغلی و رفتاری و… وجود دارد.
طبق نظریه‌ی این تست صفات انسانی در ۵ عامل اصلی جمع شده است که عبارت‌اند از:

  1. روان رنجوری یا نوروتیک بودن (N)
  2. برون‌گریی (E)
  3. گشودگی به تجربیات جدید (O)
  4. موافق بودن (A)
  5. وظیفه‌شناسی (C)

هر یک از موارد بالا نیز دارای ۶ زیر مجموعه هستند.
برای آشنایی دقیق‌تر با هر یک از موارد بالا پیشنهاد می‌کنم روی دکمه زیر کلیک کنید:

۱۲- تست تیپ‌شناسی MBTI

یکی از محبوب‌ترین تست‌های شخصیت‌شناسی تست MBTI است. نتایج این تست به خودشناسی، تعیین شغل مناسب، ازدواج و حتی بهبود روابط کاری کمک می‌کند.
در نتیجه حاصل از تست یکی از ۱۶ مدل شخصیتی به شما اطلاق می‌شود. این ۱۶ تیپ شخصیتی حاصل از ترکیب ۴ فاکتور اصلی زیر هستند:

  1. درونگرا (I) و برونگرا (E)
  2. شهودی (N) و احساسی (S)
  3. فکری (T) و احساسی (F)
  4. منظم (J) و منعطف (P)

با استفاده از دکمه زیر می‌توانید تست MBTI را به صورت رایگان انجام دهید. شما با این کار برای انتخاب مسیر شغلی خود قدمی بزرگ برداشته‌اید:


حال که با انواع آزمون‌ های هوش و استعداد آشنا شدید، خوشحال می‌شویم تجربه‌های خود را از این نوع تست‌ها با ما در میان بگذارید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *