مالتی تسکینگ؛ افسانهی انجام همزمان چند کار، در نگاه اول بهرهوری را بالا میبرد اما اگر بدون آگاهی انجام شود، تمرکز را کاهش میدهد.
نقطهی تمایز میان مالتی تسکینگ مؤثر و مخرب، داشتن مهارت ذهنآگاهی است؛ مهارتی که به ما کمک میکند توجه خود را آگاهانه جابهجا کنیم.
در این صفحه به بررسی کاربردی اینکه دقیقاً مالتی تسکینگ چیست میپردازیم و تکنیکهای جادویی را به شما پیشنهاد میکنیم تا روز 24 ساعتهی خود را طولانیتر کنید.

مولتی تسکینگ (Multitasking) چیست؟
وقتی انسان بهطور همزمان چند کار را انجام میدهد، به آن مولتی تسکینگ میگویند.
امروزه بیشتر انسانها برای سریعتر رسیدن به اهدافشان، چندین کار را همزمان انجام میدهند و به اصطلاح مولتیتسکر هستند.
مانند وقتیکه به تماشای تلویزیون مشغول هستید، همزمان به پیامهای خود پاسخ میدهید، یا مثلاً وقتی که پیادهروی میکنید و همزمان به پادکست گوش میکنید، یا وقتی ظرف میشویید و همزمان باید به فرزندتان که برای نوشتن تکالیفش از شما کمک میخواهد، توجه کنید.
بعضی از متخصصان مولتی تسکینگ را یک مهارت میدانند؛ در حالیکه بعضی مخالف سرسخت آن هستند.
در اینجا سؤال این است که از نظر علمی کدام درست است.

انواع مالتی تسکینگ
لازم است در ابتدا بگوییم که انواع مالتی تسکینگ چیست؟
دو نوع مالتی تسکینگ وجود دارد:
- مالتی تسکینگ کامپیوتری
- مالتی تسکینگ انسانی
1. مالتی تسکینگ کامپیوتری یعنی چه؟
مالتی تسکینگ کامپیوتری به معنی پردازش همزمان چند کار است. یعنی برنامهای که در حال اجرا است را قطع میکند و آن را به حالت ذخیره درمیآورد و برنامهی دیگری را اجرا میکند.
مانند وقتی مشغول دیدن ویدیو هستید درحالیکه فایلی دانلود میشود یا با اجرای همزمان یک مرورگر وب، موسیقی نیز پخش میشود.
2. مالتی تسکینگ انسانی یعنی چه؟
هرگاه انسان بهطور همزمان به انجام وظایف متعدد بپردازد، مغز او میان فعالیتها تغییر وضعیت میدهد.
بهطور مثال وقتی مشغول آشپزی هستید و همزمان با همسرتان دربارهی اتفاقات روز صحبت میکنید.
حالا که فهمیدیم مالتی تسکینگ یعنی چه، باید بدانیم که تأثیر اصلی مالتی تسکینگ بر زندگی ما چیست، برای بالاتر رفتن بهرهوری کارهایمان چهکار کنیم.
آیا مولتی تسکینگ مفید است؟
در دنیای مدرن از انسان انتظار میرود که مولتی تسکر باشد تا بتواند با سرعت بیشتری کارهای مختلف را انجام دهد و حس بهرهوری بیشتری داشته باشد. قبل از اینکه به مزایا و معایب مولتی تسکینگ بپردازیم، شما را به دیدن ویدئویی از مجموعهی “ Ted Talks ” دعوت میکنم. این ویدئو دربارهی تجربهی مولتی تسکری است که با حادثهای که برایش رخ داده، مفید بودن یا نبودن مولتی تسکینگ را برایتان مشخص میکند.
حالا به مزایا و معایب مولتی تسکینگ میپردازیم تا بتوانید بهتر تصمیم بگیرید که مولتی تسکینگ مفید است یا خیر؟
میتوان به مزایای مولتی تسکینگ اینطور اشاره کرد:
-
- افزایش بهرهوری در کارهای روزمره
- صرفهجویی در زمان
- تحریک ذهن و جلوگیری از یکنواختی
- مدیریت بهتر کارهای کوچک
- افزایش انعطاف پذیری ذهنی
- استفاده بهتر از زمانهای مرده
معایب مولتی تسکینگ عبارت است از:
-
- کاهش شدید تمرکز
- کاهش بهرهوری و کیفیت کار
- افزایش زمان انجام کارها
- خستگی ذهن و استرس
- کاهش حافظه کوتاه مدت و اثر منفی بر آن
- افزایش استرس و بالارفتن فشار روحی
- پایین آمدن خلاقیت و شکل نگرفتن ایدههای عمیق
آیا مولتی تسکینگ مهارت است یا حواس پرتی؟
مولتی تسکینگ میتواند هم بهعنوان یک مهارت شناختی مورد استفاده قرار گیرد و هم موجب حواسپرتی و کاهش تمرکز شود. فقط تفاوت در نوع کارها و نحوه انجام دادن آنهاست.
به طور مثال اگر کارهای سبک روزانه مانند شستن ظرفها را به همراه گوش کردن به پادکست انجام دهید، این میتواند مهارت مولتی تسکینگ باشد.
اما اگر هنگام نوشتن یک متن مهم، بهطور همزمان شبکههای اجتماعی را چک کنید، قطعاً دچار حواسپرتی شده و کیفیت کار شما به حداقل میرسد.
پس بهطور خلاصه میتوان گفت که اگر مهارت مولتی تسکینگ بیبرنامه باشد باعث حواسپرتی میشود اما اگر مولتیتسکینگ هوشمندانه و برای کارهای ساده انجام شود، مهارت محسوب میشود.
شاید شما منشی شرکت باشید که کارفرما از شما بخواهد مهارت مولتی تسکینگ را پیش بگیرید یا مادری که مجبور به کنترل کردن همزمان چند کار باشد.
چاره کار چیست؟ چطور باید بهترین بهرهوری را از مهارت مولتی تسکینگ داشته باشید؟
ما 5 تکنیک جایگزین مولتی تسکینگ برای کار عمیق را به شما معرفی میکنیم:
1.تکنیک پومودورو (Pomodoro) :
این تکنیک یکی از مؤثرترین جایگزینهاست. این تکنیک به این صورت است که 25 دقیقه کار عمیق و 5 دقیقه استراحت. بعد از 4 چرخه، یک استراحت طولانیتر حدود 15-20 دقیقه.
مزیتهای این تکنیک میتوان به تمرکز بالا، جلوگیری از خستگی و حذف جابهجایی ذهنی اشاره کرد.

2. تکنیک زمانبندی بلوکی (Time Blocking) :
این تکنیک این را بیان میکند که برای هر دسته از کارهای مشابه یک بلوک زمانی مشخص، تعیین کنید.
بهطور مثال:
10-11 صبح: رسیدگی به ایمیلها
11-13 صبح: کار عمیق
15-16 بعدازظهر: تماسها و هماهنگی کاری
به مزیتهای این تکنیک میتوان به تراکم کارهای مشابه، تمرکز بیشتر و سوییچ کردن کمتر بین کارها اشاره کرد.

3. تکنیک قانون 2 دقیقه:
این تکنیک میگوید: هر کاری که انجام دادنش کمتر از 2 دقیقه طول میکشد، آن را همان لحظه انجام بده.
مزیتهای این تکنیک این است که، از جمع شدن کارهای کوچک که باعث مولتی تسکینگ ناخواسته میشود، جلوگیری میکند.

4. تکنیک قانون 1-3-5:
قانون این تکنیک این است که هر روز 1 کار بزرگ، 3 کار متوسط، 5 کار کوچک را برای خودتان تعیین کنید.
از مزیت این تکنیک میتوان به این اشاره کرد که از ولع انجام چندین کار همزمان جلوگیری میشود.
5. تکنیک کار عمیق (Deep Work) :
منظور از این تکنیک اختصاص دادن بازههای 90-60 دقیقهای بدون حواسپرتی است.
از مزیتهای این تکنیک میتوان به حداکثر تمرکز،کیفیت بالا و رشد مهارت اشاره کرد.
از دیگر تکنیکهای جایگزین که میتوان نام برد:
- اولویتبندی کردن کارها
- دورکردن عوامل حواسپرتی
- سپردن بعضی کارها به شخص دیگری
- برنامهریزی کردن و نوشتن لیست کارهای روزمره
نتیجه تحقیقات جدید دربارهی تأثیر مالتی تسکینگ بر حافظه و یادگیری:
اثر کلی این است که مالتی تسکینگ معمولاً حافظه و یادگیری را ضعیف میکند.
مطالعات تجربی و مرورها نشان میدهد که توجه همزمان بین موضوعات و منابع مختلف معمولاً منجر به کاهش یادگیری عمیق، کمتر شدن نگهداری در حافظه بلندمدت و افت عملکرد میشود.
افرادی که زیاد به مالتی تسکینگ میپردازند در آزمونهای حافظهکاری و فراخوان اطلاعات، عملکرد ضعیفتری نشان دادهاند.
سینگل تسکینگ در مقابل مولتی تسکینگ

یکی از جایگزینهایی که میتوان برای مولتی تسکینگ به کار گرفت، سینگل تسکینگ است.
منظور از سینگل تسکینگ یا همان تک وظیفگی این است که تمرکز ما کاملاً روی یک کار باشد و تا وقتی کار پایان نیافته، به کار دیگری مشغول نشویم.
حالا که با مفهوم سینگل تسکینگ آشنا شدید، بهتر است به مزایا و معایب آن نیز اشراف داشته باشید.
مزایای سینگل تسکینگ عبارت است از:
- افزایش تمرکز و کیفیت کار
- کاهش استرس و خستگی ذهنی
- سرعت بیشتر در انجام کارها
- بهبود حافظه و توانایی یادگیری
- افزایش خلاقیت
- مدیریت بهتر انرژی
- رضایت بیشتر بعد از انجام کار
معایب سینگل تسکینگ عبارت است از:
- کاهش انعطافپذیری در شرایظ پرچالش
- ممکن است باعث به تعویق انداختن کارها شود.
- ممکن است برای کارهای روزمره زمانبر باشد.
- برای بعضی شخصیتها حوصله سربر است.
نرمافزارهایی برای بهبود مولتی تسکینگ:
| سیستم عامل ios | سیستم عامل اندروید |
| Shortcuts | To Do List |
| Apple Reminders | Google Tasks |
| Notability | Forest |
| Omni focus | Tasker |
حالا استفاده از این نرمافزارها چه فایده ای دارد؟
وقتی همهی کارهایی که قرار است در روز انجام دهیم را لیست کنیم، تمرکز ذهنی آزادتری داریم و همچنین عوامل حواسپرتی حذف میشود.
آیا شما تا به حال از این نرمافزارهای گفته شده، استفاده کردهاید؟ آیا برایتان مفید بوده است؟
من از نرمافزار TO Do List برای کارهای روزمره استفاده کردهام و حس خوب تیک زدن اهداف، هر چند کوچک، را داشتم و حتما به شما نیز توصیه میکنم.

امیدوارم آنچه در این مسیر با شما به اشتراک گذاشتهام، الهام بخش لحظاتی تازه و آغازگر تجربههایی ارزشمند باشد.
سایر مطالب مرتبط:
قطعاً شما علاقهمند به بهبود تواناییهای ذهنی و ارتباطی خود هستید، میتوانید مهارتهای زیر را مطالعه کنید تا به بهترین خود تبدیل شوید و در موقعیتهای اجتماعی حرفهایتر عمل کنید.
فرض کن وارد جمعی میشوی که هیچکس را نمیشناسی؛ یک نفر با حرفهای زیاد جلب توجه میکند، اما نفر دیگر با چند جمله ساده، بهجا و گوش دادن دقیق، خیلی زود مرکز توجه میشود. این مهارت، مهارت گفتگو است که میتوان در موقعیتهای اجتماعی مختلف از آن استفاده کنید. لینک زیر مطلب کاملی از این مهارت است.
و یا تصور کن دو نفر در یک جمع حرف میزنند؛ یکی فقط صحبت میکند، اما دیگری طوری حرف میزند که جملههایش روشن، بهموقع و تأثیرگذار است. این مهارتی است که باید به آن توجه داشت.
در اوج یک بحران، وقتی همه مضطرب و سردرگم بودند، یک نفر آرام ماند و چند تصمیم ساده اما دقیق گرفت و جریان را کنترل کرد؛ بحران همان بود، اما مدیریت درست، آن را به یک نقطه نجات تبدیل کرد.
در زندگی امروزه، وقتی شرایط تغییر میکند، باید بتوانی بدون از دست دادن هدف و آرامش، مسیرت را اصلاح کنی و هوشمندانه آن را تغییر دهی. این مطلب، دقیقاً همین مهارت را به شما میآموزد.
مهارتی که قطعاً برای تصمیمگیری بهتر و مدیریت کردن روابط اجتماعی لازم است، مهارت خودآگاهی است. کسی که خودآگاه است، پیش از واکنش دادن، موقعیت را میبیند و بهترین پاسخ را انتخاب میکند.
حقیقت این است که امروزه ارتباطات انسانی هستند که دنیا را اداره میکند. اگر بلد نباشیم از تکنیکهای برقراری ارتباط مؤثر استفاده کنیم، قطعاً از دنیا عقب هستیم. لینک زیر به شما در این زمینه کمک میکند.
حالا نوبت شماست!
شما یا نزدیکانتان تجربهای از مالتی تسکینگ داشتهاید؟ خوشحال میشوم داستان یا تجربهی خود را در کامنت با ما به اشتراک بگذارید.