تست هوش ریون (ماتریسهای پیشرونده) یکی از معروفترین و پرکاربردترین تستهای هوش تصویری در جهان است. از آنجایی که انجام این تست به توانایی خواندن و نوشتن فرد وابسته نیست، در سنجش هوش کودکان، افراد با مشکلات ذهنی، سالمندان و افراد بیسواد کاربرد زیادی دارد. وقتی صحبت از هوش میشود، معمولاٌ از معیاری بهنام ضریب هوشی یا آی کیو نیز یاد میشود. تستهای هوش از جمله آزمون هوش ریون هم برای سنجش این معیار در افراد ابداع شدهاند. اما:
- آی کیو (iq) دقیقاً چیست و چگونه محاسبه میشود؟
- آیا تنها یک نوع هوش داریم؟
- اعداد ضریب هوشی چه معنایی دارند؟
- ضریب هوشی نرمال چقدر است؟
- تستهای هوش چه مزایا و معایبی دارند؟
- آیا ضریب هوشی بالا الزاماً موفقیت ما را در زندگی شغلی و تحصیلی تضمین میکند؟
در این مقاله به سوالات بالا پاسخ میدهیم و در انتها هم تست هوش ریون رایگان را برای شما قرار دادهایم که با انجام آن میتوانید نمره ضریب هوشی خود را بدست آورید. اگر میخواهید مستقیما تست را انجام دهید روی دکمه زیر کلیک کنید:
آی کیو چیست؟
تستهای هوش برای سنجش IQ ابداع شدهاند. Intelligence Quotient یا ضریب هوشی، معیاری برای تعیین هوش افراد است که از طریق تست بهدست میآید. در سال ۱۹۰۴ دولت فرانسه تصمیم گرفت قواعد آموزشی جدیدی ایجاد کند؛ به همین دلیل بهدنبال روشی برای ایجاد تمایز بین دانشآموزان عادی و دانشآموزانی که از همسن و سالان خود عقبتر بودند میگشت. هدف از این کار این بود که دانشآموزانی که نسبت به سایرین هوش پایینتری دارند، به مدارس خاصی بروند تا آموزشهای ویژهای دیده و در روند آموزش بقیه دانشآموزان خللی ایجاد نکنند.
روانشناسی بهنام «آلفرد بینه» به همراه همکار خود مامور این کار شدند. بینه معتقد بود هوش افراد منعطف است و قابلیت تغییر دارد؛ بنابراین اگر به دانشآموزانی که روند رشد کندتری دارند آموزشهای خاصی داده شود، میتوان هوش آنها را بالاتر برد. در نتیجه این تحقیقات، تست هوش بینه طراحی و به دولت فرانسه ارائه شد. ضریب هوشی در واقع امتیازی است که مشخص میکند هوش یک فرد نسبت به سایر افراد جامعه در چه وضعیتی قرار دارد. این امتیاز از طریق انجام تست آی کیو استاندارد مشخص میشود.
چند نوع هوش داریم؟
بسته به رویکردی که هر روانشناس نسبت به هوش داشته، دستهبندیهای مختلفی از انواع هوش ارائه شده است. یک دستهبندی کلی از انواع هوش،«هوش جاری» و «هوش متبلور» است که توسط «ریموند کتل» مبدع تست هوش کتل ارائه شده. در ادامه به توضیح مختصر هوش جاری و هوش متبلور میپردازیم:
- هوش جاری: این هوش به توانایی استدلال و حل مسئله، بدون تکیه بر تجربیات گذشته و با استفاده از اطلاعات جدید اشاره میکند. بهدلیل اینکه فرد برای استدلال مسائل باید خلاقیت داشته و دارای ذهن منعطفی برای جاری شدن ایدههای جدید باشد، به آن هوش جاری گفته میشود.
- هوش متبلور: در مقابل هوش جاری، هوش متبلور را داریم که به دانش و توانمندیهای پیشین فرد اشاره دارد و شامل مهارتها و اطلاعاتی است که از قبل وجود داشتهاند. (مانند بهخاطر سپردن آدرسها) هوش متبلور با کسب تجربه و در طول زندگی در وجود فرد شکل میگیرد.
تست هوش کتل هم مانند آزمون هوش ریون، یک نوع تست تصویری است و هوش عمومی را اندازهگیری میکند. برای مشاهده این تست میتوانید روی تصویر زیر کلیک کنید:
تست هوش ریون چیست؟
پس از ارائه تست هوش توسط بینه و همکارانش، تلاشهای زیادی برای طراحی تستهای هوش دیگر انجام شد؛ اما یک مشکل بزرگ وجود داشت. بسیاری از این تستها برای محاسبه ضریب هوشی، تفاوتهای فرهنگی یا زبانی بین افراد مختلف را در نظر نمیگرفتند. گذشته از این، انجام برخی از این تستها برای افراد بیسواد هم غیرممکن بود. در نتیجه تست ای کیو ریون طراحی شد. تست هوش Raven یا ماتریسهای پیشرونده یک تست هوش غیرکلامی است که برای سنجش هوش جاری و تفکر انتزاعی افراد استفاده میشود.
غیرکلامی بودن این تست هوش باعث شد مشکلات زبانی و فرهنگی، که در اجرای تستهای قبلی وجود داشت، رفع شود. سؤالات تست هوش ریون شامل الگویی از اشکال است که در قالب ماتریسهای دو در دو، سه در سه و شش در شش ارائه شدهاند. این تست آی کیو یک تست هوش تصویری است. در هر ماتریس، یک شکل جا افتاده و با توجه به الگوی سایر اشکال، باید پاسخ صحیح از بین گزینههای مختلف انتخاب شود. در حین انجام تست، به مرور سطح سختی سوالات هم بالاتر میرود. از آنجا که بهکارگیری تست ریون ساده و سؤالات آن مستقل از فرهنگ و تواناییهای خواندن و نوشتن بود، محبوبیت زیادی بین مردم و روانشناسان پیدا کرد و مورد استفاده گستردهای قرار گرفت.
شکلگیری تست هوش ریون به چه زمانی برمیگردد؟
آزمون ریون اولین بار در سال 1938 توسط «جان سی. ریون» در انگلیس ابداع شد. ریون عقیده داشت اجرا و تفسیر نتایج تستهای هوشی که تا آن زمان مورد استفاده قرار میگرفتند کار پرزحمتی است. این آزمون در اصل برای تحقیق در زمینه تاثیر ژنتیک و محیط روی هوش ابداع شده بود. اما بهمرور زمان مشخص شد که برای ارزیابی هوش عمومی افراد هم کاربردی است. از آنجا که این تست مستقل از فرهنگ است، تنها تاثیر ژنتیک را روی هوش ارزیابی میکند و از محیط تاثیر نمیگیرد.
انواع مختلف تست هوش Raven
تست هوش ریون در سه فرمت، مختلف برای افراد با تواناییهای گوناگون، ارائه شده است:
1- تست هوش ریون استاندارد:
تست ریون استاندارد، شامل شصت سؤال تصویری است که درک، تحلیل و رمزگشایی آنها بهمرور سختتر شده و نیاز به تواناییهای شناختی بالاتری برای پاسخدهی دارند. سؤالات تست هوش استاندارد در پنج دسته دوازدهتایی (A تا E) و بهصورت سیاهوسفید ارائه میشوند. نام دیگر این آزمون، تست هوش ریون بزرگسال است.
2- تست هوش ریون رنگی:
این تست هوش برای کودکان پنج تا یازده ساله، افراد مسن و افرادی که ناتوانی ذهنی یا جسمی دارند طراحیشده است. تست رنگی شامل سؤالات دسته A و B از تست هوش استاندارد و سؤالات دیگر است. پرسشهای این آزمون رنگی طراحی شدهاند تا برای شرکتکنندهها جذاب و محرک باشد. تست ریون کودکان یکی از آزمونهای مهم قبل از ورود به مدرسه است.
3- تست هوش ریون پیشرفته:
این آزمون شکل پیشرفته تست هوش ریون است که چهلوهشت سؤال دارد. سؤالات در دو دفترچه دوازدهتایی و سیوشش تایی ارائه شدهاند. درست مثل آزمون استاندارد، سؤالات این آزمون هم سیاهوسفید هستند و بهمرور سختتر میشوند. این سؤالات بیشتر برای نوجوانان و جوانان دارای هوش بالا تا متوسط مناسب هست. تست هوش تصویری ریون خیلی زود بین مردم جا باز کرد و شناخته شد و خیلی از افراد با نحوه حل سؤالات آشنا شدند. بههمین دلیل و برای رفع این مشکل، در سال 1998، فرمهای موازی برای تستهای استاندارد و رنگی منتشر شد که سؤالات متفاوتتر و سختتری داشتند.
تست هوش Raven چه چیزی را اندازهگیری میکند؟
ابعاد مختلف هوش در تست ای کیو ریون اندازهگیری میشوند:
- دقت به جزییات
- استدلال مفهومی
- حل مسئله و رمزگشایی
- تجزیهوتحلیل
- دستهبندی
- ترتیبگذاری
- توانایی پردازش اطلاعات
- هوش جاری
- تواناییهای شناختی
تست هوش ریون میتواند دو عنصر اصلی فاکتور هوش عمومی اسپیرمن را اندازهگیری کند؛ یعنی توانایی تفکر منطقی و درک پیچیدگیها و روابط بین مسائل که ظاهراً درهمریخته هستند اما با هم ارتباط منطقی دارند. بهطورکل این تست میتواند میزان آی کیو را در افراد بین 9 الی 65 سال بدون توجه به زبان و ملیت شخص اندازهگیری کند.
کاربرد تست هوش ریون
آزمون هوش ریون کاربردهای زیادی در موقعیتهای گوناگون دارد:
- استفاده در مراکز روانشناسی: روانشناس میتواند از این آزمون برای بررسی سطح تواناییهای شناختی فرد، بهویژه استدلال انتزاعی و هوش سیال، استفاده کند.
- ارزیابی توانایی شناختی کودکان و دانشآموزان: در محیطهای آموزشی یا مراکز تخصصی کودک، میتوان از تست ریون متناسب با سن کودک برای بررسی توانایی او در تشخیص الگوها و استدلال غیرکلامی استفاده کرد.
- استفاده در مدارس و مراکز آموزشی: آزمون ریون در برخی مطالعات و برنامههای ارزیابی آموزشی نیز کاربرد دارد. هدف از استفاده از این آزمون میتواند بررسی تفاوتهای فردی در توانایی استدلال و حل مسئله باشد.
- کاربرد در پژوهشهای روانشناسی و علوم شناختی: یکی از حوزههای مهم استفاده از تست ریون، پژوهشهای علمی است. محققان روانشناسی، علوم شناختی، آموزش و برخی حوزههای مرتبط میتوانند از این آزمون برای اندازهگیری یک شاخص استاندارد از توانایی استدلال غیرکلامی استفاده کنند.
در مورد کاربرد انواع هوش در روانشناسی در اینجا بخوانید.
تست ریون چه مزایا و معایبی دارد؟
مزایا
- همانطور که گفتیم ریون یک تست هوش غیرکلامی است و در همه فرهنگها و زبانها قابلاستفاده است.
- افرادی که سواد خواندن و نوشتن ندارند و یا دچار مشکلات ذهنی هستند بهراحتی میتوانند از این تست استفاده کنند.
- با اینکه تست ریون برای گروههای سنی مختلف و افرادی که دچار اختلال هستند قابلاستفاده است، اما امتیازها با دستورالعمل یکسانی محاسبه میشوند.
- اجرای این تست هزینه کمی دارد.
- انجام تست هوش ریون برای اکثر افراد جالب است.
معایب
برخی از روانشناسان به این تست انتقاد دارند. دلیل اصلی انتقاد آنها این است که شاید اصلاً چیزی به نام هوش عمومی وجود نداشته باشد. مثلاً «جیمز واتسون»، کاشف دی ان ای، ضریب هوشی برابر با 115 داشت که به اندازه متوسط ضریب هوشی یک دانشآموز دبیرستانی است. او دلیل موفقیت خودش را کنجکاوی مداوم میدانست، چیزی که در هیچ تست آی کیوی معتبری اندازهگیری نمیشود. بنابراین شاید عیب بزرگ تست هوش ریون این باشد که معیار خوبی برای سنجش چنین خصیصههایی نیست. بهطورکلی تستهای هوش رایج تواناییهایی را اندازهگیری میکنند که اکتسابی هستند و اغلب در مدرسه آموزش داده میشوند.
ضریب هوشی (IQ) چطور به دست میآید؟
همانطور که گفتیم ضریب هوشی یا آی کیو عددی است که هوش شخص را، نسبت به سایر افراد جامعه میسنجد. میزان آی کیو بهطور متوسط عدد صد است. افرادی که آی کیو بالای صد دارند، بالاتراز حد متوسط و افرادی که آی کیو پایینتر از صد دارند، پایینتر از حد متوسط شناخته میشوند. توزیع ضریب هوشی افراد یک جامعه نمودار زنگی شکل (نرمال) دارد. همانطور که در شکل میبینید، پنجاه درصد افراد جامعه ضریب هوشی بین نود تا صدوده (متوسط) دارند.
دسته بندی افراد براساس میزان IQ
طبق تفسیر تست هوش ریون، افراد براساس نمره بدست آمده در یکی از این دستهبندیها قرار میگیرند:
- نابغه (ضریب هوشی بالاتر از صدوبیست)
- تیزهوش (ضریب هوشی بین صدوده تا صدوبیست)
- متوسط (ضریب هوشی بین نود تا صدوده)
- کمهوش (ضریب هوشی بین هشتاد تا نود)
- مرزی (ضریب هوشی بین هفتاد تا هشتاد)
- مرزی ضعیف (ضریب هوشی کمتر از هفتاد)
سوالات متداول
آیا تست هوش ریون میتواند ضریب هوشی (IQ) را مشخص کند؟
بله، نتایج تست ریون در شرایط استاندارد میتواند برای برآورد سطح توانایی شناختی و مقایسه عملکرد فرد با گروههای سنی مشابه استفاده شود.
آیا تست آی کیو رایگان است؟
بله. در وبسایت کارنکن شما میتوانید آزمون هوش ریون را به صورت رایگان انجام دهید.
تست هوش ریون برای چه افرادی مناسب است؟
آزمون ریون در نسخههای مختلف برای گروههای سنی متفاوت طراحی شده و به دلیل ماهیت غیرکلامی، در ارزیابی کودکان، نوجوانان و بزرگسالان کاربرد دارد.
تست ریون آنلاین (Raven)
- آزمون هوش ریون استاندارد شصت سؤال دارد.
- هر سؤال شامل یک تصویر است که قسمتی از آن بریده شده و باید آن را کامل کنید.
- هر تصویر ماتریسی از اشکال است که رابطهای منطقی را دنبال میکنند.
- پیش از شروع آزمون در محیط آرامی قرار بگیرید تا برای انجام تست تمرکز کافی داشته باشید.
محصولات آموزشی
پاسخ تمام تست ها رو درست زدم با نمونه ای که از یک دفترچه داشتم مقایسه کردم ولی میگه 40 تا رو درست زدی این دروغه
اصلا خوب نبود و نتیجه رو نفرستاد هنگ کرد
خیلی خوب بود
خوب است
سلام دوستان برید تو سایت esanj اونجا دقیق نشون میده من ۱۵ سالمه ۱۲۲ شدم
خوب است
چرا شماره گزینه ها تکراریه ؟ نپسندیدم
گزینه ها چرا مشکل داشتن؟ اونایی که جوابشون ۷ و ۸ بود رو کلا حساب نمیکنه.. شاید بزای من اینجوریه، ولی بهر صورت ۹ تا سوال که جواباشون گزینه های ۷ و ۸ بود رو کلا برای من لحاظ نکرد..
ممنون از سوالات
عالی بوددد عالی بسیار بدرد بخور خوب خیلی خوشم اومد
عالی بوددد عالی
خوب است خیلی عالی
خوب است
سلام هوش من چطور هست
خوب بود
بابت این آزمون از شما
متشکرم
دست سازنندش درد نکنه
عالی بود ساده بود ممنون
نظری خاطی ندارم
IQ شما در بازه (110-90) قرار دارد.
خوب بود
مفيد بود
زیاد باحال نبود
مجتبی گفته سوالات خیلی سخت بود
امیر حسین تراب زاده گفته خیلی آسان بود
معمولی بود
سوالات اخروبعضی هاخیلی پیچیده هستن